Historija srpskog jezika

Nastavnici

• Virna Karlićizv. prof.dr.sc.(Nositelj)

Cilj

Sadržaj

1. Uvodno predavanje
2. Historijska/dijakronijska lingvistika: predmet bavljenja; teorijski, metodološki i pojmovni aparat
3. Književni/standardni jezik: obilježja, funkcije i proces standardizacije
4. Periodizacija razvoja srpskog književnog jezika
5. Opismenjavanje Slavena; praslavenski jezik; staroslavenski jezik i njegova srpska redakcija; pismenost u srednjem vijeku
6. Pismenost nakon Velike seobe: ruski utjecaji; ruskoslavenski jezik i njegove karakteristike
7. Druga polovica 18. stoljeća: jezični pluralizam; slavenosrpski jezik, "dositejevski" jezik
8. Predvukovski period; azbučna reforma Save Mrkalja
9. Čitanje i analiza ruskoslavenskih i slavenosrpskih tekstova
10. Azbučna i jezična reforma Vuka Karadžića
11. Analiza izabranih djela Vuka Stefanovića Karadžića
12. Sudbina Karadžićeve jezične reforme; beogradski stil
13. Srpsko-hrvatski jezični odnosi u 19. i 20. stoljeću
14. Srpsko-hrvatski jezični odnosi u 19. i 20. stoljeću
15. Izlaganja seminarskih radova

Ishodi učenja

1. Objasniti predmet bavljenja historijske lingvistike, njezine metode i njezino mjesto među drugim lingvističkim disciplinama
2. Opisati i objasniti periodizaciju razvoja srpskog knjiženog jezika
3. Opisati pojedine faze razvoja srpskog knjiženog jezika kroz povijest, objasniti njihova obilježja i poznavati njihove glavne predstavnike
4. Čitati i analizirati izvorne tekstove iz pojedinih razvojnih faza srpskog književnog jezika
5. Kritički čitati i tumačiti literaturu o jezičnopovijesnoj problematici
6. Analizirati i tumačiti specifičnosti odabranih južnoslavenskih jezika u odnosu na hrvatski jezik, kao i u odnosu na jezik druge studijske grupe
7. Objasniti te primijeniti temeljne lingvističke pojmove i teorijsko-metodološke aparate u kontekstu tumačenja južnoslavenskih jezika
8. Prepoznati i objasniti osnovna gramatička obilježja i kategorije odabranih južnoslavenskih jezika na fonološkoj, morfološkoj i sintaktičkoj razini

Metode podučavanja

Metode ocjenjivanja

Obavezna literatura

1. Ivić, Pavle: Pregled istorije srpskog jezika, Izdavačka knjižarnica Zorana Stojanovića, Novi Sad
2. Jovanović, Miroslav: Jezik i društvena istorija, Stubovi kulture, Beograd, 2002. (str. 5-115)
3. Milanović, Aleksandar, Kratka istorija srpskog književnog jezika, Zavod za udžbenike i nastavna sredstva, Beograd, 2004.
4. Mladenović, Aleksandar: Istorija srpskog jezika, Čigoja štampa, Beograd, 2008. (izabrana poglavlja)
5. Radovanović, Milorad: Sociolingvistika, Izdavačka knjižarnica Zorana Stojanovića, Sremski Karlovci ; Novi Sad, 2003 . (izabrana poglavlja)

Dopunska literatura

1. Lompar, M. – Nestorović, Z.: Srpska književnost 18. i 19. veka, Narodna knjiga, Beograd, 2006. (1. knjiga)
2. Lompar, M. – Nestorović, Z.: Srpska književnost 18. i 19. veka, Čigoja štampa, Beograd, 2009. (2. knjiga)