Socijalni identitet i međugrupni odnosi

Nastavnici

• Dinka Čorkalored. prof.dr. sc.(Nositelj)
• Iva Kapovićv. asist.

Cilj

Sadržaj

1. Kultura i međugrupno ponašanje. Procesi akulturacije i čimbenici koji pri tome djeluju. Kultura i vrijednosti. Individualizam i kolektivizam. Individualističke i kolektivističke kulture.
2. Socijalne norme, socijalne uloge, socijalna moć i identitet. Rodne uloge i rodne sličnosti i razlike, evolucijska i socijalno-psihološka objašnjenja tih razlika. Teorije socijalizacije rodnih uloga.
3. Međugrupna percepcija, socijalna kategorizacija, percepcija vlastite i vanjske grupe, grupna pristranost. Stereotipi i teorijska tumačenja njihova nastanka i održavanja.
4. Pristup socijalnog identiteta: teorija socijalnog identiteta i teorija samokategorizacije.
5. Etnički i nacionalni identitet. Etnocentrizam i nacionalizam. Patriotizam i drugi oblici privrženosti velikim grupama.
6. Predrasude i diskriminacija. Tradicionalne i moderne predrasude. Uzroci predrasuda: socijalni, motivacijski i kognitivni faktori. Predrasude u svakodnevnom životu: upotreba jezika i grupno utemeljeni vicevi.
7. Predrasude i autoritarost. Klasični pristup autoritarnosti, desničarska autoritarnost. Socijalizacija predrasuda. Borba protiv predrasuda i diskriminacije.
8. Sukobi među grupama: uvjeti nastanka, postupci za ublažavanje sukoba i njihovo otklanjanje. Korištenje neprijateljske propagande u pripremi za sukob i za njegova trajanja. Nerazrješivi sukobi i genocid
9. Teorije sukoba. Pristup frustracija-agresija - klasična teorija i suvremene dorade. Teorija relativne deprivacije.
10. Socijalni protesti i socijalna akcija, teorijska objašnjenja i modeli sudjelovanja.
11. Teorija relističnog sukoba i Robbers Cave eksperiment. Socijalno učenje i međugrupni sukob. Teorija idaga i međugrupni sukob.
12. Teorije sukoba: teorija međugrupne prijetnje. Međugrupne emocije i njihova uloga u sukobu.
13. Strategije rješavanja sukoba: hipoteza kontakta - klasičan pristup i suvremene dorade.
14. Strategije rješavanja sukoba: pregovaranje, posredovanje i arbitraža.
15. Međugrupno pomirenje i socijalna rekonstrukcija zajednica nakon sukoba.

Ishodi učenja

1. Opisati socijalizacijske procese i njihove učinke na stvaranje socijalnih uloga i socijalnog identiteta.
2. Usporediti uzroke nastanka grupnih stereotipa i povezati odnose stereotipa, predrasuda i diskriminacije sa svakodnevnim socijalnim situacijama i društvenim događajima.
3. Objasniti nastanak i ulogu socijalnog identiteta i s njim poveznih socijalnih procesa unutar i među grupama.
4. Analizirati faktore i teorije nastanka međugrupnih sukoba i usporediti obrasce razvoja i smanjivanja međugrupnih sukoba.
5. Povezati pripadanje grupama s osobnim iskustvom.
6. Oblikovati nove ideje o putovima međugrupnog pomirenja u zajednici.

Metode podučavanja

Metode ocjenjivanja

Obavezna literatura

1. Aronson, E., Wilson, T.D. i Akert, R. M. (2005). Socijalna psihologija. Zagreb: Mate. Poglavlja: 9 (Grupni procesi: Utjecaj u socijalnim grupama, 325-333), 13 (Predrasude: Kako nastaju i kako ih smanjiti, 454-503).
2. Brown, R. (2006). Grupni procesi: Dinamika unutar i između grupa. Jastrebarsko: Naklada Slap. Poglavlja: 6 (Međugrupni sukob i suradnja, 226-261), 7 (Razmišljanje o grupama, 264-307), 8 (Socijalni identitet i međugrupni odnosi, 311-360).
3. Hewstone, M. i Stroebe, W. (2002). Socijalna psihologija. Jastrebarsko: Naklada Slap. Poglavlja: 15 (Međugrupni odnosi, 427-455), 11 (Socijalna interakcija: Suradnja i natjecanje, 291-313).

Dopunska literatura

1. Radovi iz tekuće znanstvene periodike