Psihologija ličnosti

Nastavnici

• Denis Bratkored. prof.dr. sc.(Nositelj)
• Martina Lozićv. asist.dr. sc.
• Iva Vukojevićasist.

Cilj

Sadržaj

1. Uvod u psihologiju ličnosti (kolegij psihologije ličnosti, struktura područja, povijest područja; suvremena područja istraživanja u psihologiji ličnosti).
2. Metode istraživanja u psihologiji ličnosti (pristup usmjeren na individualne i na grupne razlike, metode prikupljanja podataka o ličnosti, metode istraživanja ličnosti).
3. Definiranje crta ličnosti (teorijsko određenje osobine ličnosti, metode za određivanje najvažnijih osobina ličnosti; organizacija i taksonomija crta ličnosti).
4. Teorijski problemi i problemi mjerenja u psihologiji ličnosti (osobine ličnosti i predviđanje ponašanja, situacionizam, interakcionizam i osobinska psihologija ličnosti, mjerenje ličnosti unutar pojedinih osobinskih teorija, vrste mjernih instrumenata u području ličnosti, problemi koji se javljaju prilikom procjenjivanja ličnosti, razvoj i adaptacija instrumenata za mjerenje ličnosti).
5. Stabilnost i promjene osobina ličnosti (teorijsko određenje pojmova "kontinuitet" i "promjena" ličnosti, metodološki problemi pri istraživanju stabilnosti i promjena ličnosti, rezultati istraživanja u tom području).
6. Fiziološke osnove osobina ličnosti (fiziološke osnove Eysenckovih dimenzija ličnosti, osjetljivost na nagrade i kazne: Grayeva teorija ličnosti; biološka osnova temperamenta: Cloningerova teorija; traženje uzbuđenja: Zuckermanova teorija ličnosti).
7. Evolucijski pristup u psihologiji ličnosti (evolucija i osnovni psihički mehanizmi, individualne razlike i evolucija, pet-faktorski model i rješavanje adaptivnih problema).
8. Genetika ponašanja i psihologija ličnosti (kvantitativna i molekularna genetika, metode genetike ponašanja: istraživanja blizanaca, posvajanja i porodična istraživanja, heritabilnost, najvažniji rezultati bihevioralno-genetičkih istraživanja).
9. Ličnost i kognitivni procesi (osobine ličnosti i učenje, neuroticizam i testna anksioznost, ekstraverzija i stil rada na testovima učinka, otvorenost ka iskustvima i potreba za kognicijom, savjesnost i potreba za postignućem).
10. Ličnost i emocije (usporedba dimenzionalnih modela emocija i dimenzionalnih modela ličnosti, ličnost i subjektivan doživljaj sreće, emocije i procesiranje pozitivnih i negativnih informacija).
11. Spol, rod i ličnost (razlika između spolnih i rodnih razlika, maskulinost, femininost i androginost).
12. Međukulturalna istraživanja ličnosti (razlike u ličnosti ovisno o karakteristikama različitih kultura, individualizam i kolektivizam, pitanje kulturalne univerzalnosti modela ličnosti; geografija ličnosti).
13. Ličnost i intelektualna kompetencija (ličnost i inteligencija, ličnost i akademski uspjeh, ličnosti i kreativnost).
14. Ličnost i socijalna interakcija (selekcija, evokacija i taktike manipulacije). Ličnost i različiti životni ishodi.
15. Ponašajni tragovi ličnosti u okolini (predviđanje ličnosti na temelju informacija koje osoba ostavlja u svojoj okolini, primjerice na društvenim mrežama, pisanim tekstovima, uređenju prostora, itd.)).

Ishodi učenja

1. Definirati kolegij psihologije ličnosti te objasniti strukturu, povijest i suvremene trendove u području psihologije ličnosti.
2. Analizirati metodologiju znanstvenih istraživanja primjerenu rješavanju problema iz područja ličnosti te razumjeti probleme mjerenja u psihologiji ličnosti.
3. Opisati stabilnost ličnosti kroz život, kao i promjene u ličnosti vezane uz dob.
4. Objasniti i usporediti različite čimbenike (genetske, fiziološke, evolucijske, okolinske i njihovu interakciju) koji su povezani s individualnim razlikama u ličnosti.
5. Razlikovati metode procjenjivanja uloge nasljeđa i okoline u ličnosti i glavne nalaze u tom području.
6. Objasniti povezanost osobina ličnosti s ostalim psihičkim procesima, emocionalnim, kognitivnim i socijalnim funkcioniranjem te životnim ishodima.
7. Objasniti nalaze međukulturalnih istraživanja ličnosti i razumjeti njihove implikacije
8. Poznavati nalaze procjenjivanja ličnosti na temelju ponašajnih tragova.
9. Kritički interpretirati znanstvenu i stručnu literaturu iz područja ličnosti.

Metode podučavanja

Metode ocjenjivanja

Obavezna literatura

1. Larsen, R.J. i Buss, D.M.(2021). Personality Psychology: Domains of Knowledge About Human Nature. New York, NY: McGraw-Hill Education.
2. Weiner, I. B. i Greene, R. L. (2017). Handbook of personality assessment (2nd ed.). New Jersey: John Wiley and Sons. (odabrana poglavlja)